Rozmowa z wojewodą śląskim, Jarosławem Wieczorkiem

O obchodach 104 rocznicy odzyskania przez Polskę niepodległości porozmawiamy z wojewodą śląskim Jarosławem Wieczorkiem.

W przededniu Narodowego Święta Niepodległości pytaliśmy także, czy jesteśmy patriotami. Wojewodę zapytaliśmy także o kwestię dystrybucji węgla przez samorządy ale nie tylko. Powrócimy także do kwestii powołania Funduszu Transformacji Śląska, który ma wspierać proces przemiany województwa.

[Piotr Pagieła] Państwa i moim gościem jest wojewoda śląski Jarosław Wieczorek. Dzień dobry panie wojewodo.

Dzień dobry panie redaktorze, dzień dobry państwu.

Panie wojewodo czy u pana w domu jest już wywieszona biało-czerwona flaga?

Jeszcze nie, ale na pewno będzie. Staramy się w domu wraz z synami żeby zawsze na święta narodowe flaga powiewała.

Narodowe Święto Niepodległości, już jutro. Uroczystości odbędą się praktycznie we wszystkich większych miejscowościach województwa śląskiego. Wojewoda także włącza się w te uroczystości. 

Tak, to prawda. To jest też piękne, że mieszkańcy regionu, mieszkańcy Polski, chcą pamiętać o tych chwalebnych czynach Polaków i tych chwalebnych kartach historii naszej ojczyzny. Jutrzejszy dzień będzie tego najlepszym wyrazem. My rozpoczynamy rano od składania wieńców i oddania czci i pamięci pod pomnikiem Józefa Piłsudskiego, następnie modlitwa w archikatedrze i całe popołudnie w bardzo wielu miejscach w województwie obchody, od tych takich bardziej uroczystych, po takie rodzinne, które mają nas przybliżyć do obcowania z patriotyzmem na co dzień.

Te uroczystości w niektórych miastach zaczynają się już dziś na przykład w Tarnowskich Górach. Teraz chciałbym porozmawiać o naszym patriotyzmie bo wieszanie flag, czy śpiewanie hymnu, to wyraz naszego patriotyzmu, ten wyraz który możemy przekazać, ale patriotyzm to także praca, to także zaangażowanie dla ojczyzny.

Oczywiście, to wspólna troska o całą naszą wspólnotę narodową. To nie jest tylko symboliczny gest 11 [listopada – przyp. red.], ale o Polsce, o ojczyźnie, o narodzie powinniśmy pamiętać każdego dnia, pielęgnować, być z tego dumnym i wspierać się wzajemnie. Szczególnie jeśli obserwujemy również te niepokoje i tragiczne sytuacje na świecie, które mają miejsce, jak ważnym elementem w tym wszystkim jest nasz dom, nasza ojczyzna. Dbałość, pielęgnowanie, obrona również tej ojczyzny są chyba takimi podstawowymi priorytetami wspólnoty.

O 11:11 dziś w wielu szkołach w Polsce zabrzmi Mazurek Dąbrowskiego, to akacja „Szkoła do hymnu”. Panie wojewodo, pan w poprzednich latach uczestniczył w takich akcjach. Zanim weszliśmy do studia, to wspominał pan jakąś małą szkołę, w której śpiewano hymn.

Tak, to prawda. Później przyszła pandemia i trochę rzadziej miałem okazję uczestniczyć w tych wydarzeniach, ale to jest coś przemiłego, przesympatycznego móc wejść do klasy gdzie jest młodzież, gdzie są dzieci i wspólnie odśpiewać hymn narodowy, Mazurka Dąbrowskiego i porozmawiać również z tymi młodymi ludźmi, jak oni postrzegają patriotyzm. Czym dla nich jest biało-czerwona? Czym dla nich jest Polska, wartości narodowe? Bo to z tej perspektywy urzędu wygląda czasami trochę inaczej niż z perspektywy obywatela czy dziecka, które kształtuje swoje wyobrażenie o narodzie.

O perspektywie obywatela teraz porozmawiajmy. Na przykład obywatela, mieszkańca Jastrzębia-Zdroju. Kiedy będzie mógł bezpośrednio pociągiem dojechać na uroczystości Narodowego Święta Niepodległości do Katowic?

To jest przykład takiego naszego patriotyzmu praktycznego…

Pytam w kontekście tej umowy, którą podpisano.

…czyli inwestycje strategiczne, inwestycje które mają poprawić jakość życia właśnie obywateli i mieszkańców, również bezpieczeństwo, i bezpieczeństwo podróży, i nie tylko. Ta inwestycja połączenia miasta prawie stutysięcznego, które od 21 lat jest pozbawione dostępu do kolei, jest tego wyrazem. W okolicach 3-4, może 5 lat najpóźniej ta inwestycja zostanie oddana do użytku. Wczoraj ministerstwo infrastruktury, pan minister Andrzej Bittel wraz z panem marszałkiem Jakubem Chełstowskim taką umowę podpisali na prawie 500 mln zł realizację inwestycji około 20 km odcinka, bo to trzeba najpierw połączyć Jastrzębie-Zdrój z Pawłowicami a następnie od Żor w kierunku Katowic. Bardzo, bardzo ważna i ze względu transportu zbiorowego, ale również ze względu na rozwój gospodarczy w tym obszarze.

No bo kiedyś pociągiem z Jastrzębia do Katowic jechało się 2,5 godziny teraz nie jeździ się bezpośrednio w ogóle. Jeździ się albo prywatnym samochodem, jak mówił wiceprezydent tego miasta, albo tzw. busikiem i to wcale nie jest komfortowa podróż. 

To prawda. Nawet niektórzy wizjonerzy uważają, że w zasadzie transport samochodami osobowymi za kilkadziesiąt lat będzie już utopijny. Raczej będziemy się wszyscy przestawiać na transport zbiorowy, ale żeby tak się stało to rzeczywiście musi być funkcjonalny, musi być blisko ludzi i musi być bardzo sprawny, szybki i bezpieczny.

O komforcie obywateli rozmawiamy, to o komforcie termicznym teraz porozmawiajmy. Czy w domach mieszańców województwa śląskiego będzie ciepło? Pytam w kontekście programu sprzedaży i dystrybucji węgla przez gminy, czy dużo jest takich gmin w województwie śląskim, które nie przystąpiły do tego programu? I dlaczego?

My jeszcze analizujemy, żeby mieć pewność, które gminy w biuletynie informacji publicznej opublikowały założenia, że przystępują do tego programu. Na dzisiaj mogę powiedzieć, że jest to około 91% gmin i miast w województwie śląskim, które zdecydowały się przystąpić i udzielić wsparcia mieszkańcom właśnie w postaci zawarcia umowy z wprowadzającym do obrotu, czyli jedną z 6 spółek Skarbu Państwa, które ten węgiel będą mogły sprzedawać w cenie do 1500 zł gminie, a gmina doliczając ewentualne koszty operacyjne, logistyczne ten węgiel będzie sprzedawać w cenie nie wyższej niż 2000 zł. To jest kolejny element, którzy rząd Prawa i Sprawiedliwości w ostatnich miesiącach wprowadził, bo przecież oprócz tego, że będzie możliwość na preferencyjnych warunkach zakupu tego węgla, to mamy jeszcze dodatek węglowy, mamy dodatek opałowy do wszystkich, różnych nośników energii, mamy limity cenowe na energię elektryczną. Ten cały pakiet wsparcia ma spowodować żeby właśnie w tych domach tego ciepła nie zabrakło, jak również energii elektrycznej. Wiemy dobrze, że inflacja wywołana wojną na Ukrainie powoduje również pewną demolkę w niektórych portfelach obywateli i to wsparcie jest konieczne.

Panie wojewodo wróćmy jeszcze do tego węgla, bo jak wiadomo diabeł tkwi w szczegółach. Śląski Związek Gmin i Powiatów, który obradował w zeszłym tygodniu, przekazał takie stanowisko że jest wciąż wiele niejasności dotyczących między innymi, jeśli chodzi o węgiel, spraw związanych z podatkiem VAT, koniecznością wprowadzenia tego zadania do budżetu gmin czy możliwością dokonywania przez mieszkańców przedpłat na zakup paliwa. Czy to będzie rozwiązane?

Rozmawiamy ze Śląskim Związkiem Gmin i Powiatów -zresztą bardzo dziękuję tutaj Związkowi bo jest takim łącznikiem i wsparciem w wielu projektach między rządem a samorządem- i większość tych kwestii już została rozwiązana, dotycząca chociażby VAT-u, dotycząca części logistyki. Te zagadnienia, które Związek wskazywał, są już w formie interpretacji ministerstwa finansów, znajdują się na stronach albo ministerstwa aktywów państwowych, albo na stronie ciepło.gov.pl. Ustawa jest nowa, jest żywa. My też staramy się żeby ta komunikacja z samorządami była bardzo płynna, bardzo szybka i bardzo częsta, i to się też dzieje. Pojawia się jakieś zapytanie – staramy się jak najszybciej udzielać tej informacji.

To jeszcze jedna kwestia panie wojewodo, wejdę w słowo, poruszana przez Śląski Związek Gmin i Powiatów, to kwestia obaw o jakość dostarczanego węgla. Związek wyraził nadzieję, że dostarczany węgiel na Śląsku będzie pochodził ze śląskich kopalń. To realne?

Na pewno przede wszystkim z polskich kopalń. Natomiast nie można założyć, biorąc pod uwagę że jesteśmy państwem unitarnym, że będzie taki stricte podział geoterytorialny. Musimy się dostosowywać, jako wolumen dostępny na rynku czy to z produkcji czy to z importu, względem podaży i potrzeb w poszczególnych miejscach w Polsce, jak również kwestii całej logistyki z tym związanej bo przecież mamy miejsca gdzie ten węgiel trzeba przewieść, gdzie ten węgiel trzeba przesiać, gdzie ten węgiel trzeba dostarczyć do odpowiednich miejsc. Zarówno Polska Grupa Węglowa czy Węglokoks Kraj, czy Turon, ci producenci tak naprawdę węgla na Śląsku, przecież nie dostarczają tylko węgla na województwo śląskie, ale również do całej Polski. Zarówno importerzy, którzy są, są również importerami którzy mają siedzibę na terenie województwa śląskiego. Ten węgiel również na tym terenie będzie się znajdował. Na pewno przede wszystkim będzie to węgiel z polskich kopalń, ale odnośnie do jakości, węgiel importowany jest naprawdę przyzwoitej jakości, posiada oczywiście wszystkie niezbędne certyfikaty, posiada wszelkie badania które są z tym związane, jest również taki wymóg ustawowy i tutaj tych obaw bym nie podzielał.

Zapewnił wojewoda śląski Jarosław Wieczorek, gość porannego programu Radia Katowice. Dziękuję bardzo panie wojewodo.

Serdecznie dziękuję.


Zawsze jesteśmy w centrum wydarzeń. Dyskutujemy o problemach ważnych dla kraju i regionu. Zadajemy trudne pytania, zmierzamy do sedna sprawy. Wykładamy kawę na ławę.

Gość Radia Katowice – rozmowa dnia